Showing 2060 results

Papurau Gwenlyn Parry, [1962]-1993, yn cynnwys sgriptiau a phapurau amrywiol yn ymwneud â'i ddramâu llwyfan, [1966]-1992, a'i ddramâu teledu, radio a ffilm, [1966]-[1991]; papurau'n ymwneud ag addasiad teledu Gwenlyn Parry ac Endaf Emlyn o nofel Caradog Prichard, Un Nos Ola Leuad, [1966]-1991; sgriptiau gweithiau gan eraill, [1966]-1991; papurau amrywiol yn ymwneud â'i waith, megis rhageiriau ac erthyglau, 1968-[1991]; deunydd printiedig, 1962-1991; a phapurau personol a theyrngedau, 1962-1993. = Papers of Gwenlyn Parry, [1962]-1993, comprising scripts and various papers relating to his stage plays, [1966]-1992, and television and radio dramas, [1966]-[1991]; papers relating to Gwenlyn Parry and Endaf Emlyn's television adaptation of Caradog Prichard's novel Un Nos Ola Leuad, [1966]-1991; scripts of works by others, [1966]-[1991]; various work-related papers, such as prefaces and articles, 1968-[1991]; printed material, 1962-1991; and personal papers and tributes, 1962-1993.

Mae'r fonds yn cynnwys gohebiaeth, 1898-1958, dyddiaduron, 1918-1954, llawysgrifau a theipysgrifau llawer o'i gyhoeddiadau llenyddol, hanesyddol, crefyddol a hunangofiannol, 1934-1955, copi o'i draethawd MA, 1920, ynghyd â nifer bychan o ddarlithoedd a phapurau amrywiol, 1937-1949. Mae rhai o'r llythyrau at Bebb, ynghyd â rhai o'i ddyddiaduron, yn taflu goleuni gwerthfawr ar gyflwr a hanes Llydaw cyn ac yn ystod yr Ail Ryfel Byd, ac i raddau llai, ar hanes cynnar Plaid Cymru.

Papurau Dewi Emrys, 1936-1960, yn cynnwys ei gerddi cyhoeddedig a rhai nas cyhoeddwyd; cerddi a gyflwynwyd ar gyfer cystadlaethau'r Eisteddfod Genedlaethol ac eisteddfodau eraill; torion o gerddi a luniwyd ar achlysur ei farwolaeth yn 1952; darlithoedd ac anerchiadau; llythyrau yn ymwneud â thysteb iddo; a rhestr o'i lawysgrifau. = Papers of Dewi Emrys, 1936-1960, including his published and unpublished poems; poems entered in National and other eisteddfodau; cuttings of poems written on his death in 1952; lectures and addresses; letters relating to his testimonial; and a list of his manuscripts.

Papurau Mudiad a Chwmni Adfer, 1971-2012, yn ymwneud â gweinyddu'r cwmni, gosod tai, ymgyrchoedd y mudiad, ynghyd â gohebiaeth a phapurau ariannol.

Llawysgrifau Daniel Owen, [1885]-[1895], yn cynnwys drafftiau o'r rhan fwyaf o'i nofel Profedigaethau Enoc Huws (Wrecsam, 1891), a rhannau o'r cyfrolau Y Siswrn (Yr Wyddgrug, 1886), Gwen Tomos (Wrecsam, 1894) a Straeon y Pentan (Wrecsam, 1895). = Manuscripts of Daniel Owen, [1885]-[1895], including drafts of most of his novel Profedigaethau Enoc Huws (Wrexham, 1891), along with parts of the volumes Y Siswrn (Mold, 1886), Gwen Tomos (Wrexham, 1894) and Straeon y Pentan (Wrexham, 1895).

Papurau Mihangel Morgan, 1978-[2014], yn cynnwys gohebiaeth a drafftiau o'i weithiau llenyddol. = Papers of Mihangel Morgan, 1978-[2014], comprising correspondence and drafts of his literary works.

Rhan gyntaf casgliad Papurau Llio Rhydderch, yn cynnwys trawsgrifiad o atgofion y rhoddwr, ynghyd â chopïau o luniau a dogfennau yn adlewyrchu ei pherthynas ag Urdd Gobaith Cymru.

Amlen frown gyda llawysgrifen ei mam, "Darnau gyfansoddodd Llio i adrodd gyda'r delyn gyda Mr Oswald Griffith Bangor. Enillodd y wobr gyntaf yn Eisteddfod Genedlaethol Llanrwst 1951", ynghyd â nodyn eglurhaol yn llaw y rhoddwr, tri darn o gerddoriaeth a chopi o doriad papur newydd. Yn ogystal ceir amlen blastig yn cynnwys gwaith cyfansoddi y rhoddwr yn ystod 1951-1970au, nodyn eglurhaol yn ei llaw a cherddoriaeth Dwy Gwningen Fach, Down by the Salley Gardens, Can i fudiad merched y wawr, Y Bont, a Cwningod. Mehefin 2021.

Cyfansoddiadau a threfniadau; trefniannau cerddorol ar gyfer gweithdai telyn; a sylabws cerddorol Ysgol David Hughes, Porthaethwy, lle bu'r rhoddwr yn dysgu; Mai 2022.

Ychwanegiad i'r archif yn cynnwys papurau, deunydd clyweledol, ffotograffau a phosteri; Tachwedd 2024. Trosglwyddwyd dau focs yn cynnwys deunydd clyweledol i'r Archif Sgrin a Sain.

Ffeiliau yn cynnwys llythyrau at y rhoddwr, papurau yn ymwneud â theithiau, erthyglau a thorion papur newydd, ynghyd â chasgliad ei thad, Prydderch Williams (rhestr gyda'r bocsys); Chwefror 2025.

Adroddiadau blynyddol 1999, 2007-2010 a 2012-2015; Taflen Gwasanaeth Datgorffori Maesyffynnon, dydd Sul, 1 Awst 2021; Awst 2021. Llyfr cofnodion y blaenoriaid, 1986-2020; Hydref 2024.

Prawf-gopi o Bitter Honey, nofel Saesneg gan Caryl Lewis a gyhoeddir yn 2025. Cyflwynwyd i’r Llyfrgell gan yr awdur adeg ffilmio rhaglen yng nghyfres ‘Cyfrinachau’r Llyfrgell’ (SLAM Media), 21 Tachwedd 2024.

Cofnodion Capel Salem, Llandeilo.

Casgliad o bapurau ymchwil y newyddiadurwr, y darlledwr a'r awdur Ioan Roberts (1941-2019), Pwllheli. Maent yn adlewyrchu ei waith o baratoi nifer o gyfrolau, fel awdur neu olygydd, yn ystod rhan olaf ei fywyd: deunydd cofiannol megis Elfed: Cawr ar Goesau Byr (2000) a Philip Jones Griffiths: Ei Fywyd a'i Luniau (2017), a'r cyfrolau Achos y Bomiau Bach (2001), Rhyfel Ni: Profiadau Cymreig o Ddwy Ochr Rhyfel y Falklands/Malvinas (2003), a Pobol Drws Nesa: taith fusneslyd drwy Iwerddon (2008).

Mae’r papurau a dderbyniwyd yn 2023 yn adlewyrchu dwy elfen o fywyd a gyrfa Wynfford James. Bu Wynfford James yn aelod gweithgar o Gymdeithas yr Iaith Gymraeg yn ystod yr 1970au a’r 80au, ac fe’i carcharwyd tair gwaith am weithredu yn enw’r Gymdeithas, gan gynnwys pan gafodd ef a Rhodri Williams eu carcharu yn 1978 am achosi difrodi i fast ddarlledu Blaenplwyf. Ac o ran ei yrfa, bu’n Rheolwr Gyfarwyddwr ar Antur Teifi, menter gymdeithasol a sefydlwyd yn 1979 i helpu busnesau yn Nyffryn Teifi i ddechrau a ffynnu, cyn iddo ymuno ag Awdurdod Datblygu Cymru (WDA) yn bennaeth ar y Gyfarwyddiaeth Datblygu yn y Sector Bwyd.

Casgliad o ddeunydd llawysgrif a phrintiedig yn ymwneud â nodau clustiau defaid (Mân Adnau 1626 gynt; troswyd yn rhodd ym mis Ionawr 2023).
Llyfr nôd clustiau Machynlleth a'r ardaloedd cyfagos, ynghyd â dyddlyfr y bugail teithiol John Erwyd James ynglŷn â'r clafr yng ngogledd Ceredigion; Ebrill 2022.
Copi o lyfr nôd clustiau Llanddewi Brefi ac ardaloedd cyfagos. Gwaith Edward (Eddie) James, Ty'n swydd, a fu yn wâs ar fferm y Graig, Llanddewi. Rhain trwy law Jackie James, Caerdydd, merch Eddie James. Maer llyfr gwreiddiol wedi ei golli; Ionawr 2023.
Papurau a gasglwyd gan y rhoddwr yn ymwneud â chŵn defaid a bugeilio, a hanes teuluoedd canolbarth Cymru, a drosglwyddwyd i LlGC yn 2019 gyda chasgliad o ffotograffau; Ionawr 2023.
Llyfr cyfrifon William Hopkins, Llaneithyr, 1927 (wedyn 'Melindwr', Eglwysfach) yn cynnwys cyfrif prynu a gwerthu, a phrisiau defaid cadw tros yr haf; Mai 2023.
Casgliad o ddyddiaduron y rhoddwr, 1969-98, ynghyd â llungopïau o gyfres o erthyglau o'r Welsh Gazette, 1922-3, 'Local lore. Devil's Bridge and District. Gleanings from the past', gwaith beirdd gwlad gogledd Ceredigion a gasglwyd gan y rhoddwr ddiwedd yr ugeinfed ganrif a dechrau'r unfed ganrif ar hugain, a deunyddiau yn ymwneud â hanes Pontarfynach, Goginan, Rhos-y-gell, Trisant, Ystumtuen, Pen-llwyn/Capel Bangor a Thal-y-bont, a hanes pobl a fagwyd yng ngogledd Ceredigion ond a fu farw yn Unol Daleithiau America; Medi 2024.
Papurau ychwanegol yn cynnwys dyddiaduron y rhoddwr, 1995-2023; 4 Chwefror 2026.
Nodiadau achyddol (ffeil 50) yn ymwneud â theulu Griffiths, Werndeg, Ponterwyd, a Throedrhiw, Goginan; 6 Chwefror 2026.
Ffolder yn cynnwys deunydd yn ymwneud â chŵn defaid; Ebrill 2026.
Un bocs bach yn cynnwys deunydd achyddol a phapurau yn ymwneud â Chwmystwyth; Mehefin 2026.

Casgliad o ddogfennau yn perthyn i Gwenfron Hughes, gan gynnwys llythyrau a sgriptiau.

Papurau Cymdeithas Carafanwyr Cymru, 1972-2023, yn cynnwys gohebiaeth, cofnodion cyfarfodydd blynyddol a'r pwyllgor, a chyfansoddiad a rheolau'r Gymdeithas MAE ENWAU A MANYLION CYSWLLT AELODAU YMYSG Y PAPURAU

Rhodd Mawrth 2008:
Un ffeil ar ddeg yn cynnwys cynnyrch gweisg y rhoddwr o 1969 ymlaen, sef Gwasg Llety Gwyn, Gwasg yr Arad Goch, Gwasg y Wern a'r un bresennol, Gwasg Nant y Mynydd.

Rhodd Rhagfyr 2015:
Deunydd a argraffwyd gan y rhoddwr ar Wasg Nant y Mynydd, 2015.

Rhodd Gorffennaf 2016:
Tair eitem ychwanegol Gwasg Nant y Mynydd, 2015, sef cerdyn, gwahoddiad a cherdd.

Rhodd Medi 2016:
Pum llythyr, 1970-1974, yn ymwneud â Gwasg Llety Gwyn a Gwasg yr Arad Goch, oddi wrth Aneirin Talfan Davies (2), T. H. Parry-Williams (2) ac R. Bryn Williams.

Rhodd Mawrth 2018:
Llyfryn Canu Penillion - Penillion Singing from The Misfortunes of Elphin by Thomas Love Peacock, a gyflwynwyd i Lionel Madden ar ddiwedd ei gyfnod fel Cadeirydd Grŵp Llyfryddol Aberystwyth, Mawrth 2018; ynghyd â manion a argraffwyd gan y rhoddwr yn ystod y blynyddoedd diwethaf.

Rhodd Chwefror 2022:
Amlen yn cynnwys copi o Hen Deip, sef rhestr o gynnyrch Gweisg Llety Gwyn, Yr Arad Goch, Y Wern a Nant y Mynydd (2021), 'Trwy wyll y Clo' gan Annes Glynn (2020), a dau gerdyn Nadolig.

Rhodd Hydref 2023:
Ychwanegiad i gasgliad Gwasg Nant y Mynydd, 2022-23, sef amlen yn cynnwys cerdyn Nadolig, pennill 'Mi ddymunwn' [gan Huw Morys], ac 'Awdl y gath' gan Robin Clidro, ynghyd â cherdd 'I'r Pedwar' gan Vernon Jones, yn gyflwynedig i'r Parchedigion Elwyn Pryse, John Tudno Williams, R. Watcyn James ac Wyn Rhys Morris.

Rhodd Ebrill 2024:
Papurau, 1979-80, yn ymwneud â chynhyrchu'r gyfrol Y Gwir Degwch gan Iolo Morganwg (Gwasg y Wern, 1980); ynghyd â dwy eitem a argraffwyd ar Wasg Nant y Mynydd yn 2023, sef 'Argaeau oer ar Geiriog' gan y rhoddwr, a cherdyn Nadolig yn dangos Ystrad Fflur.

Llyfr cyfraniadau, 1922-34, capel Seion, Dyffryn (Duffryn) Rhondda, Port Talbot.

Papurau a phregethau y Parch. Euros Bowen,1922-1983, yn cynnwys drafftiau cerddi, nodiadau darlithoedd ar ddiwinyddiaeth ac athroniaeth, 1929-1933; gweithiau llenyddol,1944-1977; dyddiaduron gwyliau, 1955-1980; gohebiaeth yn ymwneud â Chomisiwn Sefydlog Ymgynghorol Litwrgi yr Eglwys yng Nghymru a drafftiau o litwrgïau, 1967-1974; a thorion papur newydd a phapurau printiedig, 1953-1963 = Papers and sermons of the Rev. Euros Bowen, 1922-1983, including drafts of poems, lecture notes on theology and philosophy, 1929-1933; literary works, 1944-1977; holiday diaries, 1955-1980; correspondence realting to the Standing Liturgical Advisory Commission and draft liturgies, 1967-1974; and newspaper cuttings and printed papers, 1953-1983.

Papurau Gwydderig, yn cynnwys ei farddoniaeth a deunydd perthynol yn cynnwys beirniadaethau eisteddfodol, torion o'r wasg, adysgrifau o'i waith a gohebiaeth, 1877-1917; ynghyd â barddoniaeth gan feirdd eraill yn cynnwys William Williams (Myfyr Wyn, 1849-1900), a llyfr nodiadau ei frawd Benjamin Williams. = Papers of Gwydderig, comprising his poetry and related material including eisteddfod adjudications, press cuttings, transcripts of his works and correspondence, 1877-1917; together with poetry by other poets including William Williams (Myfyr Wyn, 1849-1900), and a notebook of his brother Benjamin Williams.

Cyfrolau o gyfrifon ariannol, cofrestr bedyddiadau, ffeil o bapurau'r ysgrifennydd, llyfrau yn nodi cyfraniadau'r aelodau, ac adroddiadau blynyddol Capel Elim (MC), Tir-y-dail, Rhydaman, 1902-2003.