Fonds GB 0210 JOHIAN - Archif John Eilian

Identity area

Reference code

GB 0210 JOHIAN

Title

Archif John Eilian

Date(s)

  • 1911-2018 (Creation)

Level of description

Fonds

Extent and medium

6 bocs

Context area

Name of creator

Biographical history

Yr oedd John Eilian yn brifardd a newyddiadurwr ac yn sefydlydd Y Cymro a’r Ford Gron. Ganwyd John Thomas Jones ar 29 Tachwedd 1903 yn Marsden, Tyne a Wear, ond cafodd ei fagu gan ei nain yn Llaneilian, Ynys Môn. Nodir ei flwyddyn geni fel 1904 mewn ffynonellau printiedig ac ar y plac ar ei gartref ym Mhenylan, Pen-sarn, Ynys Môn, a ddadorchuddiwyd yn 2004. Newidiodd ei enw canol o Thomas i Tudor yn y 1930au. Bu’n fyfyriwr ym Mhrifysgol Cymru, Aberystwyth, ac yng Ngholeg yr Iesu, Rhydychen. Dechreuodd weithio fel gohebydd i’r Western Mail yn 1924. Golygodd gyfres o ugain o lyfrynnau o glasuron Cymraeg Y Ford Gron, 1931-1932 . Bu’n bennaeth hefyd ar raglenni’r BBC yng Nghaerdydd. Enillodd gadair Eisteddfod Genedlaethol Bae Colwyn yn 1947 a’r goron yn Eisteddfod Genedlaethol Dolgellau yn 1949. Cyfieithodd nofelau i blant a geiriau caneuon o’r Saesneg i’r Gymraeg a gyhoeddwyd gan W. S. Gwynn Williams. Yr oedd yn aelod o Gomisiwn Brenhinol ar y Wasg, 1974-1977.

Archival history

Immediate source of acquisition or transfer

Goronwy Tudor Jones; Birmingham; Eilian ap Hywel Tudor Jones; Cardiff a Nia Anthony; Rhodd; Medi 2018; 99906439402419

Content and structure area

Scope and content

Papurau John Eilian, 1911-2018, yn cynnwys gohebiaeth, ei awdl ‘Maelgwn Gwynedd’, awdl fuddugol Eisteddfod Genedlaethol Bae Colwyn 1947, a'r bryddest ‘Meirionnydd’ y dyfarnwyd iddo'r goron yn Eisteddfod Genedlaethol Dolgellau 1949, a cherddi eraill ganddo; papurau’n deillio o’i gyfnod fel newyddiadurwr; ac erthyglau ganddo a gyhoeddwyd mewn cylchgronau. = Papers, 1911-2018, of John Eilian, comprising correspondence, his poem in strict metre ‘Maelgwn Gwynedd’ which was awarded the chair at The National Eisteddfod held at Colwyn Bay in 1947, and the winning crown poem ‘Meirionnydd’ at The National Eisteddfod at Dolgellau in 1949 and other poems by him; papers relating to his work as a journalist; and articles published in periodicals.

Appraisal, destruction and scheduling

Accruals

System of arrangement

Trefnwyd yn chwe chyfres yn LlGC.

Conditions of access and use area

Conditions governing access

Disgwylir i ddarllenwyr sydd am ddefnyddio papurau modern yn Llyfrgell Genedlaethol Cymru gydymffurfio â Deddf Warchod Data 2018 a Rheoliadau Diogelu Data Cyffredinol 2018 yng nghyd-destun unrhyw brosesu ganddynt o ddata personol a gasglwyd o gofnodion modern sydd ar gadw yn y Llyfrgell. Nodir y manylion yn yr wybodaeth a roddir wrth wneud cais am Docyn Darllen.

Conditions governing reproduction

Language of material

Script of material

Language and script notes

Physical characteristics and technical requirements

Finding aids

Generated finding aid

Allied materials area

Existence and location of originals

Existence and location of copies

Related units of description

Related descriptions

Notes area

Note

Defnyddiwyd nodiadau a baratowyd gan y rhoddwr i gyd-fynd â'r papurau fel sail i'r disgrifiadau.
Mae’r dyddiad creu olaf yn ddiweddarach na dyddiad marwolaeth John Eilian oherwydd ceir allbrintiau gan y rhoddwr o waith ei Dad.

Alternative identifier(s)

Alma system control number

Access points

Subject access points

Place access points

Genre access points

Description control area

Description identifier

Institution identifier

Rules and/or conventions used

Wrth lunio'r disgrifiad hwn dilynwyd canllawiau LlGC a seiliwyd ar ISAD(G) Ail Argraffiad; rheolau AACR2; ac LCSH.

Status

Level of detail

Dates of creation revision deletion

Language(s)

Script(s)

Sources

Defnyddiwyd y ffynonellau canlynol wrth lunio'r catalog: gwefan wikipedia [https://en.wikipedia.org/wiki/John_Tudor_Jones, gwelwyd 15 Ebrill 2019], gwefan y BBC [https://www.bbc.co.uk/cymru/gogleddorllewin/enwogion/llen/pages/john_eilian.shtml, gwelwyd 15 Ebrill 2019], Geraint Percy Jones, Arloeswr y wasg John Eilian (1903-85), Barn, Ebrill 2012 a phapurau yn yr archif.

Archivist's note

Lluniwyd gan Ann Francis Evans.

Accession area

Related people and organizations

Related genres

Related places