sub-fonds B - Papurau Ben Davies

Ben Davies, Calvinistic Methodist minister, was born in Cwmllynfell and worked as a coalminer after leaving school. His poetic talent very early proved successful in local literary meetings and eisteddfodau as he mastered the art of cynghanedd at the age of thirteen and won a bardic chair at the age of twenty-one. From 1886 to 1888 Davies studied at Bala Theological College, subsequently ministering at Bwlchgwyn and Llandegla (1888-1891) and Ystalyfera (1891-1926), rapidly becoming one of the most respected preachers of his time. He continued his eisteddfodic successes, gaining the crown at Rhyl in 1892, Pontypridd in 1893 and Caernarfon in 1894, and the chair at Llandudno in 1896. In 1897 he published an anthology titled Bore Bywyd and saw many of his articles printed in contemporary periodicals. Davies spent his latter years in London, continuing to preach until the end of his life. = Gweinidog gyda'r Annibynwyr, pregethwr, bardd a darlithydd oedd Ben Davies. Ganwyd ef yn y Ddolgam, Cwmllynfell yn 1864 a bu'n gweithio yn y gwaith glo cyn mynd i ysgol baratoi Llansawel, Sir Gaerfyrddin pan oedd yn 21 oed, ac yna i Goleg y Bala. Wedi gadael yn 1888 aeth yn weinidog i Bwlchgwyn a Llandegla cyn symud i Panteg, Ystalyfera yn 1891 ac aros yno tan 1926. Roedd yn aelod o fudiad 'y Beirdd Newydd' a oedd yn ei anterth rhwng 1890 a 1901. Bu'n cystadlu yng nghystadleuthau'r gadair a'r goron yn yr Eisteddfod Genedlaethol nifer o weithiau gan ennill yn 1892-1894, a 1896. Cyhoeddodd gyfrol o gerddi, Bore Bywyd yn 1896. Yn hwyrach yn ei fywyd bu'n feirniad cyson yn yr Eisteddfod Genedlaethol, a bu'n gadeirydd Undeb yr Annibynwyr, 1928. Bu hefyd yn darlithio ar Watcyn Wyn, 'Twm o'r Nant' ac Ann Griffiths. Bu farw yn 1937.